Kripto Al
Piyasalar
Vadeli
Spot
Kazan
Web3 new
Öğren
Academy > Kripto Piyasasına İlişkin İçgörüler > Bitcoin İşlemi Nedir: Bileşenler, Doğrulama ve Gizlilik >

Bitcoin İşlemi Nedir: Bileşenler, Doğrulama ve Gizlilik

2023-01-08 10:20:41

Bitcoin işlemleri, ağ katılımcıları arasında BTC blok zinciri üzerinde kriptografik olarak güvenli varlık alışverişleridir. Doğrulama için tüm ağa yayınlanırlar ve geçerliliklerinin doğrulanması üzerine kayıt zincirine kalıcı olarak eklenirler. Dünyanın ilk ve en büyük blok zinciri platformunda her gün yaklaşık 250.000 Bitcoin işlemi gerçekleştirilmektedir. En büyük Bitcoin işlemi 10 Nisan 2020’de, bir bitcoin cüzdanının 161.500 BTC’yi taşıdığı zaman gerçekleşti, o sırada bu işlem yaklaşık 1.1 milyar dolar değerindeydi.

İlk Bitcoin işlemi Hal Finney tarafından gerçekleşti. Piyasaya sürüldüğü gün Hal, bitcoin yazılımını indirdi ve Satoshi Nakamoto‘dan 10 bitcoin aldı. Böylece ilk bitcoin işlemi 12 Ocak 2009 tarihinde gerçekleşmiş oldu.

bitcoin transaction

Bitcoin İşlemlerinde Açık ve Özel Anahtarlar

Bitcoin işlem sürecini anlamak için blok zincirinde kullanılan genel ve özel anahtarlar hakkında temel bir fikre sahip olmak önemlidir.

Açık anahtarlar, e-posta adreslerine benzer şekilde hareket eden şifrelenmiş veri parçalarıdır. Ağ katılımcıları kripto fonları göndermek ve almak için genel anahtarları kullanır. Bitcoin adresiniz, açık anahtarınızın hashlenmiş halidir.

E-posta adresine benzer şekilde, bir kullanıcının açık anahtarı ağdaki diğer kişiler tarafından bilinir. Başka bir kullanıcıya BTC coin gönderdiğinizde, transferiniz sizin açık anahtarınız ve alıcının açık anahtarı hakkındaki bilgileri içerir. Ek olarak, transferi özel anahtarınızla “imzalarsınız”.

Özel anahtar, e-posta hesabı şifrenize benzer bir işlevi olan, kriptografik olarak güvenli bir veri parçasıdır. Bitcoin adresinizde bulunan fonlara erişmek ve transferleri başlatmak için özel anahtarı kullanırsınız. Tıpkı bir e-posta hesabı şifresi gibi, özel anahtarınızı yalnızca siz bilmeli ve asla herhangi bir ağ kullanıcısıyla paylaşmamalısınız.

Hem genel hem de özel anahtarlar, veri alışverişi güvenliğini sağlamak için kriptografik bir hash fonksiyonundan geçirilen rakam ve sembol dizileridir.

Satoshi adlı bir Bitcoin kullanıcısının size bir BTC göndermek istediğini varsayalım. Bunu yapmak için Satoshi, mesajın göndericisini belirlemek için kendi açık anahtarını, Bitcoin adresini, alıcıyı belirlemek için sizin açık anahtarınızı kullanacak ve ayrıca gönderen adrese geçerli erişimi olduğunu doğrulamak için mesajı özel anahtarıyla imzalayacaktır.

Daha sonra Satoshi’nin size gönderdiği fonlara erişmek ve kilidini açmak için kendi özel anahtarınızı kullanacaksınız.

Bir Bitcoin İşleminin Ana Bileşenleri

Her Bitcoin işleminin üç ana bileşeni vardır: girdiler, işlem tutarı ve çıktılar.

Girdiler, o anda gerçekleştirilen işlemden önce gönderenin adres bakiyesi hakkındaki bilgileri ifade eder. Satoshi size o bir BTC’yi gönderdiğinde, sistem onun sizinle paylaşmak için tam bir BTC’ye sahip olduğundan emin olmalıdır.

Satoshi’nin adresindeki önceki tüm işlemler giden transferlerse ve hiç para almadıysa, size herhangi bir şey göndermesi mümkün değildir, değil mi?

Bu nedenle girdiler, transferin yeterli harcanmamış bakiyeye sahip bir adresten yapılmasını sağlar. İşlem blok zincirine eklendiğinde, gönderenin adres bakiyesi buna göre güncellenecektir. Satoshi’nin transferden önce adresinde 30 BTC varsa, işlem girdileri sistemin bakiyesini 29 BTC’ye ayarlamasına yardımcı olacaktır.

İkinci kısım olan işlem tutarı ise oldukça açıklayıcıdır. Göndericinin alıcıya transfer etmek istediği tutarı ifade eder, bu da bizim örneğimizde 1 BTC’dir.

Üçüncü temel bileşen olan çıktılar, transfer tutarının alıcının adresine tahsisi ile ilgili bilgileri içerir. Alıcının adres bakiyesi güncellenir ve bu güncellenmiş bilgi daha sonra bu adresi içeren gelecekteki bir işlem için girdi olarak kullanılır.

İşlem Doğrulanması

Bir adresten diğerine para gönderdiğinizde, ağ üzerinde onaylanmamış bir işlem oluşturulur. İşlem tüm ağa “yayınlanır” ve burada doğrulanmayı bekleyen bir işlem bloğuna eklenir. Bu nedenle, onaylanmamış bir bitcoin işlemi, bir işlemin 24 saat içinde blok zincirinde bir onay alamamasıdır.

Madenci adı verilen özel ağ düğümleri, Proof of Work (PoW) doğrulama sürecini kullanarak işlem bloklarını doğrular. Bir blok madenciler tarafından doğrulandığında, içindeki tüm işlemler kalıcı olarak blok zincirine kaydedilir.

Bir Bitcoin işlemi ne kadar sürer?

Bu yazının yazıldığı esnada bir Bitcoin işleminin doğrulanması için geçen ortalama süre yaklaşık altı dakikadır. Tüm işlemlerin yaklaşık yarısı bu süre içinde ya da daha kısa sürede onaylanır.

BTC transaction verification time

Son 12 ayda BTC’de işlem doğrulama için geçen ortalama süre (Kaynak: Blockchain.com)

Bununla birlikte, ağ tıkanıklığına, işlem ayrıntılarına ve en önemlisi transfere tahsis edilen işlem ücretlerine bağlı olarak, gerçek onay süreleri çılgınca değişebilir.

İşlem Ücretleri

Blok zincirinde bir işlem başlatıldığında, gönderen, blok madencilerini işlemi işlemeye ve doğrulamaya teşvik etmek için bir miktar ücret tahsis eder. İşlem ücreti genellikle gaz ücreti (gas fee) olarak adlandırılır ve bu terim başka bir blok zincirinde, Ethereum (ETH), ortaya çıkmıştır.

Yukarıda belirtildiği gibi, ücret bir işlemi doğrulamak için gereken sürenin temel belirleyicisidir. Doğal olarak madencilerin zamanlarını ve kaynaklarını daha yüksek parasal ödüllü işlemleri doğrulamaya ayırmaları daha olasıdır.

BTC transaction fee

BTC’de son 12 aydaki ortalama işlem ücreti (Kaynak: YCharts.com)

İşlem ücretinizi çok düşük ayarlarsanız veya hiç ücret ödemeden bir işlem gönderirseniz, bu işlem ortalamaların gösterebileceğinden çok daha uzun süre onaylanmamış durumda kalabilir. Gaz ücreti çok düşük olan veya hiç olmayan bazı işlemlerin platformda günlerce, hatta bazen bir haftadan daha uzun süre belirsiz bir şekilde beklemesi alışılmadık bir durum değildir.

Bir işlem günlerce onaylanmamış durumda kalırsa, genellikle bekleme listesinden düşer ve reddedilir. Bu noktada, fonlar göndericiye geri verilir ve gönderici daha yüksek bir ücret belirleyerek başka bir transfer başlatmayı seçebilir.

Ekim 2021 itibarıyla ortalama işlem ücreti 2 doların biraz üzerindedir.

İşlem Kayıtlarının Gizliliği

Birçok kişi Bitcoin’in tam bir anonimlik sağladığını düşünse de, gerçekte Bitcoin sözde anonim bir ağdır.

Tüm BTC işlemleri blok zincirinde herkese açık olarak görüntülenebilir. Blockchain.com/explorer gibi çevrimiçi Bitcoin kaşiflerini kullanarak, bir blok zinciri adresi veya desteklenen bir cüzdanı olmayan kişiler bile herhangi bir adresin işlem geçmişini görebilir. Bu aynı zamanda bitcoin işlemlerini takip etmelerini de sağlar.

İşlemler kullanıcıların kimlikleri hakkında hiçbir şey ortaya çıkarmazken, her BTC ağ adresinin tüm işlem geçmişi herkesin izlemesi ve analiz etmesi için oradadır. Herhangi bir zamanda, adres bir şekilde tanımlanabilir bir kişiye bağlanırsa, kişinin işlem geçmişi artık gizli olmayacaktır.

Kullanıcı kimlikleri bir BTC adresine çeşitli şekillerde bağlanabilir. Yaygın yollardan biri, kullanıcıların hesap açmak için kimlik belgeleri gerektiren kripto para borsalarına kaydolmasıdır.

Zincir İçi ve Zincir Dışı İşlemler

Şu ana kadar açıklanan işlemler standart zincir içi transferleri varsaymaktadır. Zincir içi işlemler tamamen blok zincirinin sınırları içinde kalır ve bir adresten diğerine değer aktarımını içerir.

Öte yandan, zincir dışı işlemler kripto para değerinin blok zinciri dışına aktarılmasını içerir. Bu, BTC ödemelerini kabul eden çeşitli çevrimiçi kaynakları kullanırken gerçekleşebilir. PayPal gibi ödeme işlemcileri, kripto para birimi geçerli bir çevrimiçi ödeme yöntemi haline geldikçe BTC ödemelerini aktif olarak entegre etmektedir.

Zincir dışı işlemler, gerçek ya da algılanan bir dizi önemli avantaj nedeniyle popülerlik kazanmaktadır:

  • Bunlarla ilişkili hiçbir işlem/gaz ücreti yoktur. Birçok kullanıcı bunu en önemli avantaj olarak belirtmektedir.
  • Genellikle anında ya da son derece hızlı bir şekilde gerçekleştirilirler. Zincir üzerindeki işlemlerde olduğu gibi madencilerin işleminizi onaylamasını bekleme süreci yoktur.
  • Çevrimiçi alışveriş yapanların cephaneliğine yeni bir ödeme yöntemi eklerler. Kredi kartlarına veya PayPal gibi hizmetlere ek olarak BTC’nin çevrimiçi olarak kullanılabilecek başka bir ödeme yöntemi olması her zaman güzeldir.
  • Bazı kullanıcılar için, zincir dışı işlemler aslında gizlilik açısından daha çok tercih edilmektedir, çünkü işlem ayrıntılarının ağdaki herkese ve muhtelif kişilere açık bir şekilde yayınlanmasını içermezler.

Zincir dışı işlemlere karşı en önemli argüman, Bitcoin ekosisteminin genel güvenliğini ve merkeziyetsiz tasarımını zayıflatmalarıdır. Daha fazla değer blok zincirinin dışına taşındıkça, bu varlıklar kriptografik korumayı ve zincir üzerinde tutulan fonların sahip olduğu bir otoriteden merkezi olmayan bağımsızlığı kaybeder.

Sonuç

Bitcoin işlemleri, BTC kripto para birimi değerinin farklı blok zinciri ağı katılımcıları arasında transferini içerir. Bu işlemlerin geçerliliğini ve güvenliğini sağlamak için genel-özel anahtar eşleştirmesi kullanılarak kriptografik şifreleme kullanılır.

İşlemler başlatıldıkça, madenci düğümleri tarafından doğrulanmayı bekleyen bloklara eklenirler. Madenciler bir bloğu doğruladığında, içindeki tüm işlemler onaylanmamış durumdan doğrulanmış duruma geçer ve değişmez kayıt defterine kalıcı olarak eklenir.

Bu doğrulamayı kolaylaştırmak için göndericiler, madencileri teşvik etmek amacıyla her transfere bir işlem ücreti ekler. Ortalama işlem ücreti bu yazının yazıldığı esnada 2 doların biraz üzerindedir. İşlemlerin çoğunun doğrulanması yalnızca birkaç dakika sürer. Ancak, çok düşük ücretli ya da hiç ücret eklenmemiş işlemler günlerce onaylanmamış durumda kalma riski taşır. Bu işlemlerden bazıları en sonunda hiç doğrulanmaz ve fonların gönderene geri verilmesiyle “iptal edilir”.

Standart zincir içi işlemlere ek olarak, zincir dışı Bitcoin işlemleri de yaygın olarak kullanılmaktadır. Bu işlemler kripto değerini BTC blok zincirinin dışına taşır. Başlıca avantajları, işlem ücretlerinin olmaması ve neredeyse anında gerçekleştirilme süreleridir.

Zincir dışı işlemlerin popülaritesi artarken, bazı analistler bunların kullanımının Bitcoin ortamının temel avantajları olan işlem güvenliği ve merkezi bir otoriteden bağımsızlığı tehdit edebileceğine inanmaktadır.

Güvenli ve kolay bir şekilde Bitcoin satın alın.


Herhangi bir sorunuz varsa support@phemex.zendesk.com adresinden bize ulaşın
Resmi Twitter hesabımızı takip edin | Telegram topluluğumuza katılın
Her an her yerde kripto alın satın: iOS için indir | Android için indir
Phemex | Harekete Geç, Geleceğe Adım At
giftRegister to get $180 Welcome Bonus!
Email
Password
Davet kodu (İsteğe bağlı)
  • Facebook
  • Twitter
  • LinkedIn
  • Telegram
  • Discord
  • Youtube
Subscribe Phemex

Phemex'e kaydolun ve kripto para yolculuğunuza bugün başlayın

Kayıt için 180$ kazanın

Bonus

SIFIR Risk ile İlk PT Sahiplerinden Olun

Celebrate the Launching of the Phemex Token on November 30th