Fonlama Oranı Nedir?

Geleneksel vadeli işlem sözleşmelerinin her zaman kesin bir vade veya uzlaşma tarihi vardır. Fiyatları sözleşme süresi boyunca dayanak varlığın fiyatından (baz) sapabilse de bu fiyatlar vade sonunda her zaman birbirine yaklaşır.

Perpetual sözleşmeler ise bunun aksine sona ermez ve geleneksel anlamda uzlaşmaya tabi olmaz. Bu nedenle fiyatları, değerlerini türettikleri dayanak varlıklardan önemli ölçüde farklılaşabilir. Fonlama oranı mekanizması, bunun gerçekleşmesini önlemek ve sözleşme fiyatını dayanak varlığın fiyatına yaklaştırmak için kullanılır.

Perpetual sözleşmeler hakkında daha fazla bilgi için Perpetual sözleşme nedir? başlıklı yazıyı okuyabilirsiniz.

Fonlama Oranı Nedir?

Fonlama oranı, işlem çiftindeki her iki para biriminin faiz oranları ve Prim Endeksi dikkate alınarak hesaplanır. Hesaplama sonucunda pozitif (yapılandırılmış uzun pozisyonlar, yani alıcı yönlü pozisyonlar, kısa pozisyon sahiplerine ödeme yapar) veya negatif (kısa pozisyon sahipleri uzun pozisyon sahiplerine ödeme yapar) bir fonlama oranı oluşabilir.

Phemex'te fonlama oranı, Prim Endeksi ve geçerli diğer parametrelere göre gerçek zamanlı olarak hesaplanır. Pozitif veya negatif fonlama oranı, yatırımcılar için pozisyonlarını ayarlamaya yönelik ekonomik bir teşvik oluşturur. Bu durum, Son İşlem Fiyatı'nın zaman içinde ilgili referans fiyata yaklaşmasına katkıda bulunabilir.

Örneğin, Son İşlem Fiyatı İşaret Fiyatı'ndan önemli ölçüde yüksekse perpetual sözleşmenin referans fiyata kıyasla primli işlem gördüğünü gösterir. Böyle bir prim, daha güçlü alım talebi veya agresif alış yönlü emir akışıyla ilişkilendirilebilir. Prim pozitif bir fonlama oranına yol açtığında, uzun pozisyon taşıyan yatırımcılar genellikle fonlama aralığında kısa pozisyon taşıyan yatırımcılara ödeme yapar.

Bu nedenle uzun pozisyon sahipleri fonlama zamanı geldiğinde kısa pozisyon sahiplerine ödeme yapabilir. Yatırımcılar fonlamanın ne zaman gerçekleşeceğini bildiğinden, bu pozisyonları taşımaya daha az eğilim gösterebilir ve satış yönlü işlemler artabilir. Bunun sonucunda Son İşlem Fiyatı gerileyerek İşaret Fiyatı'na yaklaşabilir.